Belgrad–Bar Gece Treni: Denize Bir Gece ve Dürüst Bir İzlenim

Uzun süredir bir şey yazmıyordum ama konular birikti. Bugün: Belgrad'dan Karadağ'ın sahil kasabası Bar'a gece treniyle yapılan yolculuk. Avrupa'nın en manzaralı demiryollarından biri ve aynı zamanda denize ulaşmanın ekonomik bir yolu.

Bilet almak

Biletler Belgrad'ın merkez tren istasyonundan, Gazela köprüsünün öte yanında, şehrin eski kısmında satılıyor. O zamanlar internetten alınamıyordu, yani zaten önceden istasyona gitmen gerekiyor — ki bu bir avantaj bile: bu arada oraya nasıl daha kolay gidileceğini ve sonra istasyonun içinde nasıl kaybolmayacağını görüyorsun.

2023'te istasyon hâlâ tamamlanıyordu; biletler −1 katta satılıyordu, trenler de oradan kalkıyor. Fiyat, kişi başı tek yön oturmalı yer için 3000 dinar civarındaydı (bu da 2023 verisi). Dönüş bileti almadık — kesin dönüş tarihini bilmiyorduk — onu Karadağ'da aldık. Nakit ve kart (Rus kartı değil) kabul ediyorlar. Gişedekiler İngilizceyle bir şekilde anlaşıyor, almak kolay. Pasaport gerekmiyor, biletler isme değil.

Tren ve kalkış

Dışarıdan tren biraz korkunç: elli yaşında falan, grafitiyle kaplı eski bir elektrikli tren. Ama içi, açıkçası, dışından daha iyi. Tam vaktinde geliyor ve kalkıyor; akşam 8 gibi yola çıktık.

Vagonların hepsi farklı, hiçbiri diğerine benzemiyor — eldeki neyse ondan birleştirilmiş gibi. Bar yönünde bize küçük kompartımanlı bir vagon düştü: altı koltuk ve koridora kapatılabilen bir kapı. İçerisi temizdi, koltuklar genişti, oturmalı bir seçenek için gayet rahattı. Priz var ve koltuk neredeyse koridorun ortasına kadar açılıyor — karşılıklı iki yer alırsan, teoride boylu boyunca uzanabilirsin.

Trende gece

Başta her şey sakindi: yanımızda çocuklu bir çift ve bir kişi daha vardı. Sonra işler renklendi. Tren gece treni, durağı az, ama yan kompartımanlarda sonuna kadar müzik açan, bağıran ve pek de hoş davranmayan gençler vardı. Yaz, denize yolculuk — havayı anlıyoruz. Vagonlarda denetim yok, düzeni sağlayan kimse yok. Eğlence gece 2–3'e kadar sürdü.

Sigara içenler ortak koridora çıkıp yol boyunca orada içtiler, biz de kompartıman kapısını kapalı tutmak zorunda kaldık (sigara içmem ve tütün kokusunu sevmem). En rahatsız edici kısım: bir kompartımanda gecenin bir yarısı birilerini aramaya çıkan epey sarhoş adamlar vardı. Yarı uykuluyken kapı açılıp sarhoş biri bir şey sorunca çok rahatsız oluyorsun.

Açık konuşayım: ne bağıran çocukların ne de sarhoş grupların bizim kompartımana düşmemesi şanstı — yoksa tatilin başını berbat edebilirdi. O yüzden kendin tart: hiç öyle komşu çıkmayabilir de, tersi de olabilir. Sadece o gece pek uyuyamayabileceğine hazır ol.

Ara istasyonlarda insanlar binmeye devam etti ve bir noktada yerler bitti. Rezervasyonsuz biletliler koridora doluşup çantaların ve bavulların üstüne oturdu ve öylece, yarı oturur halde, bir gece daha, dokuz saat kadar yol gitti. Rezervasyonsuz bileti neden sattıkları pek anlaşılmıyor.

Sınırlar

Sırbistan sınırına tarifesinde vardık ve 40 dakika kadar bekledik — Sırp sınır polisinin gelip belgeleri kontrol edip mühür basması gerekiyordu. Ama kimse gelmedi ve tren yoluna devam etti. Karadağ topraklarındayken sınır görevlileri girdi, yabancı var mı diye sordu, olanların pasaportunu mühürleyip geçti — hızlı, sorunsuz.

Manzaralar

Tek ama kocaman artı: Karadağ'a girerken müthiş manzaralar açılıyor — gün doğumu, güneş, dağlar, tam bir masal. Özellikle Skadar Gölü çok güzel.

Varış

Deniz kıyısındaki ilk büyük durak Sutomore. Yaklaşık %30'u daha Podgorica'da iniyor, yarısı kadarı Sutomore'de, Bar'a çok azı gidiyor (mantıklı: Sutomore popüler tatil yerlerine daha yakın). Sonunda tren yaklaşık iki buçuk saat gecikmeyle geldi. Bar'da tren istasyonunun yanında bir otobüs terminali var: Karadağ'ın çeşitli yerlerine (çoğunlukla Budva) giden otobüsler ve merkeze giden şehir otobüsleri. Taksi de var ama epey alıyorlar — otobüsle gideceğin şehre gitmek çok daha ucuz.

Dönüş yolu

Dönüş biletlerini Karadağ'daki istasyondan birkaç gün önceden aldık — yine oturmalı, rezervasyonlu. Hatta biraz daha pahalıya geldi, kişi başı 33 € kadar (2023 verisi). Aynı tren, farklı vagon.

Vagon uzun bir şehirlerarası otobüs gibi: her iki tarafta ikişer koltuk. Camlar kirli, dönüşte manzara seçilmiyor ve açılmıyorlar — klima var gibi ama zar zor çalışıyor, sıcaktı. O yüzden yola en az 3 litre su al.

Ve yine aynı tuzaklar: telefonlardan müzik, vagonun sonundaki kapıların yanında her beş dakikada bir sigara içenler. Camlar kapalı olduğu için de 12 saat boyunca tütün dumanının içinde gidiyorsun. İnsanlar içiyor, gürültü yapıyor, eğleniyor. Yine hiçbir denetim yok. Ancak sınır kontrolünde sakinleşiyorlar — ondan sonra uyunabiliyor. Dönüş daha kötü hissettirdi: tüm bu curcunayla aynı alandasın. Yine de sanki daha hızlı geçti.

İlginç bir ayrıntı: trenin arkasında insanların arabalarını demiryoluyla taşıdığı vagonlar var. Dönüşte sınır görevlileri hem Karadağ'da hem Sırbistan'da girdi — Karadağ tarafında köpeklerle bile, bazılarının eşyasını ve sigarasını kontrol ettiler. Sırp görevli ise belgelere baktı, mühür basması istenince "bir dakika" deyip vagondan indi — ve tren o anda hareket etti. Neden öyle yapılıyor bilmiyorum ama bilinçli gibi görünüyor.

Artıları ve eksileri

Artıları:

• Ucuz
• Muhteşem manzaralar
• Mide bulandırmıyor
• Eğlenceyi seviyorsan mutlaka arkadaş bulursun

Eksileri:

• Gürültücü komşulara denk gelebilirsin
• Klima zar zor çalışıyor
• Servis ve internet yok
• Sigara içmeyenler için zor
• Birkaç saat daha uzun sürüyor
• Vize turu için en iyi seçenek değil

Diğer seçenekler

Belgrad'dan otobüsler var — o da uzun bir yolculuk, mide bulandırabilir, tuvalet durumu belirsiz; fiyat aşağı yukarı aynı. En rahatı uçak ama sezonda belirgin şekilde daha pahalı.

Bir güzel seçenek daha — Bar'a gündüz treni: yazın aynı güzel yerlerden geçen ayrı bir sefer koyuyorlar, ama gündüz. Camın kenarında manzarayla vakit geçirmek çok daha keyifli ve uyumak zorunda değilsin. Biletleri önceden almak iyi olur — tükenebiliyor.

Sonucu ise sen çıkar.